De voorbije jaren kozen heel wat juristen, HR-professionals, paralegals en legal support profielen bewust voor freelancewerk. Meer autonomie, interessante projecten, een hoger dagtarief en de vrijheid om zelf keuzes te maken: het klonk aantrekkelijk, en vaak was het dat ook.

Vandaag voelt de markt anders aan.

De Belgische arbeidsmarkt is niet stilgevallen, maar ze is wel duidelijk voorzichtiger geworden. Volgens Statbel daalde het aantal vacatures bij Belgische ondernemingen in het vierde kwartaal van 2025 met 8,6% tegenover het vorige kwartaal. Ook in Vlaanderen ziet VDAB een vertraging: in 2025 werden bijna 10% minder vacatures rechtstreeks gemeld dan in 2024. Tegelijk is er aan kandidaatzijde meer beweging, met een hoger gemiddeld aantal werkzoekenden zonder werk dan het jaar voordien.

Dat betekent niet dat er geen kansen meer zijn. Wel merken we dat bedrijven kritischer kijken naar budgetten, procedures langer duren en externe opdrachten minder vanzelfsprekend worden. De meeste bedrijven gaan echt op zoek naar de zogenaamde “witte raaf”. Voor freelancers is die vertraging vaak sneller voelbaar dan voor vaste medewerkers. Wanneer organisaties projecten uitstellen, externe budgetten herbekijken of eerst intern naar oplossingen zoeken, komen freelanceopdrachten minder snel vrij. Daardoor zitten sommige zelfstandige juristen, HR-consultants of paralegals plots langer “op de bank” dan verwacht.

Toch is de markt niet overal even terughoudend. Waar sommige private bedrijven voorzichtiger aanwerven, blijven overheid, publieke instellingen, compliance-omgevingen en gereguleerde sectoren interessante pistes. Voor juridische, HR- en paralegalprofielen met freelance-ervaring liggen daar kansen, op voorwaarde dat ze goed gepositioneerd worden. En precies daar kan Legal Staffing Experts het verschil maken.

Dat betekent uiteraard niet dat elke kandidaat meteen bij de overheid terechtkan. Maar het toont wel aan dat er alternatieven zijn voor wie zijn of haar ervaring breder wil inzetten. Voor juridische, HR- en paralegalprofielen kunnen publieke instellingen, gereguleerde sectoren, compliance-omgevingen en grotere organisaties interessante pistes zijn.

Voor freelancers rijst dan de vraag: blijf ik wachten op de volgende opdracht, pas ik mijn tarief of positionering aan of kijk ik opnieuw naar een vaste functie?

Terugkeren naar loondienst voelt voor sommigen aan als een stap achteruit. Maar dat hoeft het helemaal niet te zijn. Een vaste functie kan vandaag net een slimme en bewuste carrièrekeuze zijn. Denk aan meer zekerheid, een stabiel inkomen, teamwerking, doorgroeimogelijkheden, betaalde vakantie, opleiding, pensioenopbouw en een duidelijker toekomstperspectief.

Voor werkgevers kan een ex-freelancer bijzonder interessant zijn. Freelancers zijn gewend om snel ingewerkt te raken, zelfstandig te werken, verantwoordelijkheid te nemen en pragmatisch oplossingen te zoeken. Ze hebben vaak verschillende bedrijfsomgevingen gezien en brengen daardoor een bredere kijk mee dan iemand die jarenlang in één organisatie werkte.

Toch vraagt de overstap voorbereiding. Wie als freelancer opnieuw solliciteert voor een vaste functie, moet goed kunnen uitleggen waarom. Niet vanuit paniek, maar vanuit een helder verhaal. Zeg liever niet: “Er zijn geen opdrachten meer.” Zeg bijvoorbeeld: “Ik heb de voorbije jaren veel ervaring opgedaan in verschillende omgevingen, maar ik wil mijn expertise nu opnieuw op langere termijn inzetten binnen één organisatie.”

Ook het loonpakket vraagt realisme. Een dagtarief vergelijken met een brutoloon is misleidend. In loondienst tellen ook vakantiegeld, eindejaarspremie, verzekeringen, pensioenopbouw, betaalde vakantie, opleiding, stabiliteit en soms een bedrijfswagen of mobiliteitsbudget mee. De juiste vraag is dus niet alleen: “Wat verdien ik per maand?”, maar ook: “Welke zekerheid, voordelen en groeikansen krijg ik ervoor terug?”

Voor freelancers zijn er vandaag verschillende opties. Je kan volledig freelance blijven en je marktbenadering aanscherpen. Je kan tijdelijke opdrachten of project sourcing overwegen. Je kan mikken op sectoren waar de vraag stabieler blijft. Of je kan bewust opnieuw kiezen voor een inhouse vaste rol als loontrekkende. Daarnaast hebben bepaalde bedrijven ook interesse in mensen die als zelfstandige willen werken voor onbepaalde duur.

De belangrijkste tip? Wacht niet tot paniek je strategie bepaalt. Wie merkt dat opdrachten minder vlot binnenkomen, doet er goed aan om tijdig zijn opties in kaart te brengen. Dat betekent niet dat je meteen je zelfstandige activiteit moet stopzetten. Het betekent wel dat je bewust kan onderzoeken welke werkvorm vandaag het best past bij je leven, je ambities en de realiteit van de markt.